D

Na stanowisku dozoru w zakresie elektroenergetycznym - dla osób na stanowiskach technicznych i innych kierujących czynnościami osób wykonujących prace w zakresie obsługi, konserwacji, napraw kontrolno-pomiarowych i montażu oraz osób sprawujących nadzór nad eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych.

· Przepisy w zakresie przyłączania urządzeń i instalacji do sieci, dostarczania paliw i energii oraz dysponowania mocą:

- znajomość Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 21.10.98 r. w sprawie warunków przyłączania podmiotów do sieci elektroenergetycznej,

- mowa o przyłączeniu, warunki przyłączenia i grupy przyłączeniowe,

- obowiązki dostawcy i odbiorcy energii elektrycznej,

- prowadzenie ruchu sieciowego i eksploatacja sieci; standardy jakościowe obsługi odbiorców; warunki wstrzymania dostawy energii elektrycznej,

- wymagania i zawartość dokumentacji technicznej (projektowej); tryb uzgadniania rozwiązań technicznych,

- sprawdzanie realizacji warunków przyłączania urządzeń i instalacji elektroenergetycznych oraz ich uruchomienie,

- przepisy dotyczące poboru, regulowania i dysponowania mocą i energią; kształtowanie dobowego poboru mocy,

- pewność zasilania i zasady rezerwowania,

- rodzaje i zasady doboru układów pomiarowych; taryfy opłat.

· Przepisy i zasady postępowania przy programowaniu pracy sieci, instalacji i urządzeń z uwzgłędnieniem zasad racjonalnego użytkowania paliw i energii:

- znajomość ogólnych zasad wytwarzania, przesyha, rozdziału i racjonalnego użytkowania paliw i energii,

- znajomość zasad programowania pracy urządzeń i instalacji zmierzających do uzyskania wyrównanego przebiegu obciążenia i minimalizacji zużycia paliw i energii (harmonogram pracy urządzeń, wykorzystania wydajności urządzeń, eliminowania biegu jałowego agregatów, ograniczenia pracy urządzeń energochłonnych i niskosprawnych),

- bieżąca kontrola poboru mocy i zużycia paliw i energii w procesach produkcyjnych,

- okresowa analiza energochłonności; normowanie zużycia energii elektrycznej,

- analiza strat energii i ekonomicznego obciążenia urządzeń; rola współczynnika mocy i jego poprawianie,

- zasady stosowania ograniczeń w użytkowaniu i poborze energii,

- zasady gospodarki mocą bierną,

- statystyka i sprawozdawczość techniczno-ekonomiczna.

· Przepisy w zakresie eksploatacji, wymagania w zakresie prowadzenia dokumentacji technicznej i eksploatacyjnej oraz stosowania instrukcji eksploatacji sieci, instalacji i urządzeń:

- ogólna charakterystyka ustawy z dnia 10.04.1997 r. " Prawo Energetyczne " oraz aktów wykonawczych z zakresu eksploatacji urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych,

- dokumentacja techniczno-eksploatacyjna urządzeń i instalacji elektroenergetycznych,

- przyjmowanie urządzeń i instalacji elektroenergetycznych do eksploatacji,

- prowadzenie ruchu urządzeń i instalacji; wymagania szczegółowych przepisów eksploatacji poszczególnych rodzajów urządzeń i sieci elektroenergetycznych,

- przekazywanie do remontu oraz wycofywanie z eksploatacji urządzeń i instalacji elektroenergetycznych,

- terminy i zakres oględzin, przeglądów i remontów oraz badań i pomiarów eksploatacyjnych,

- terminy i zakres pomiarów eksploatacyjnych,

- kwalifikacje osób zajmujących się ekśploatacją urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych,

- instrukcje eksploatacji sieci, urządzeń i instalacji - zawartość i układ.

· Przepisy dotyczące budowy sieci, urządzeń i instalacji oraz normy i warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać te sieci, instalacje i urządzenia:

- ogólna charakterystyka PBUE norm oraz warunków technicznych dotyczących budowy urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych,

- ogólne zasady budowy i działania urządzeń , sieci i instalacji elektroenergetycznych, - zasady doboru urządzeń do warunków środowiskowych,

- wyposażenie urządzeń w aparaturę kontrolno-pomiarową, regulacyjną, automatykę i zabezpieczenia,

- przepisy dotyczące ochrony przeciwporażeniowej;techniczne środki ochrony przed dotykiem bezpośrednim i pośrednim; układy sieciowe i napięcia bezpieczne; układy SELV i PELV,

- klasy ochronności,

- środki ochrony przeciwporażeniowej w urządzeniach powyżej I kV,

- ochrona odgromowa i przeciwprzepięciowa,

- umiejętność posługiwania się dokumentacją techniczną.

· Przepisy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy oraz bezpieczeństwa pożarowego z uwzględnieniem udzielania pierwszej pomocy oraz wymagań ochrony środowiska:

- obowiązki osób dozoru w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, bezpieczeństwa pożarowego i ochrony środowiska,

- ogólne i szczególne zagrożenia związane z eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych.

- organizacja i wykonywanie prac przy urządzeniach elektrycznych; rodzaje poleceń; osoby funkcyjne; zasady przygotowania miejsc pracy,

- klasyfikacja, terminy badań i zasady użytkowania sprzętu ochronnego,

- wpływ urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych na możliwość powstania pożaru; sprzęt i urządzenia przeciwpożarowe stosowane przy likwidacji pożarów,

- zasady udzielania pierwszej pomocy przedlekarskiej osobom poszkodowanym,

- wpływ urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych na skażenie środowiska (hałas, wibracje, pola elektromagnetyczne oraz elektrostatyczne) i środki przeciwdziałaj ące.

· Zasady postępowania w razie awarii, pożaru lub innego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu urządzeń przyłączonych do sieci:

- zasady postępowania w razie awarii, pożaru lub innego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu określone w instrukcjach eksploatacyjnych i przeciwpożarowych,

- zasady szkolenia pracowników w zakresie postępowania w warunkach zagrożenia,

- sprzęt gaśniczy - zasady stosowania i użytkowania.

· Zasady dysponowania mocą urządzeń przyłączonych do sieci:

- znajomość obowiązujących przepisów z zakresu ograniczeń poboru mocy i zużycia energii elektrycznej,

- znajomość zasad programowania pracy urządzenia i instalacji oraz wyłączeń urządzeń i instalacji odbiorczych dla zapewnienia dotrzymania wprowadzonych ograniczeń,

- obowiązujące zasady wprowadzania do ruchu i odstawiania urządzeń prądotwórczych. Zasady wykonywania prac kontrolno-pomiarowych i montażowych:

· Zasady wykonywania pomiarów eksploatacylnych w zakresie:

- podstawowych wielkości elektrycznych,

- poboru mocy, zużycia energii elektrycznej i współczynnika mocy,

- sprawności agregatów, urządzeń i instalacji,

- skuteczności ochrony przeciwporażeniowej,

- ochrony odgromowej sieci, budynkciw i budowli,

- czynników zakłócających środowisko naturalne (natężenia pól elektromagnetycznych i elektrostatycznych, wibracji, hałasu),

- metody badań i charakterystyka przyrządów pomiarowych,

- interpretacja wyników pomiarów, protokoły z badań i pomiarów,

· Zasady wykonywania prac montażowych urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych, wymagane przepisami budowy i normami.

E

Na stanowisku eksploatacji w zakresie elektroenergetycznym - dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci elektroenegetycznych i wykonujących prace w zakresie: obsługi, konserwacji, napraw, kontrolno-pomiarowym i montażu.

· Zasady budowy, działania oraz warunki techniczne obsługi urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych:

- ogólna charakterystyka przepisów i norm dotyczących budowy urządzeń sieci i instalacji elektroenergetycznych,

- ogólne zasady budowy i działania urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych; parametry techniczne eksploatowanych urządzeń ( typ, rodzaj, moc, napięcie itp.),

- dobór urządzeń do warunków środowiskowych,

- ogólne zasady wyposażania urządzeń w aparaturę kontrolno-pomiarową, regulacyjną, automatykę oraz zabezpieczenia,

- ochrona przeciwporażeniowa - techniczne środki ochrony; ochrona przed dotykiem bezpośrednim i pośrednim; układy sieciowe i napięcia bezpieczne; klasy ochronności urządzeń,

- ochrona odgromowa i przeciwporażeniowa,

- umiejętność posługiwania się dokumentacją techniczną.

· Zasady eksploatacji oraz instrukcje eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci elektroenergetycznych:

- znajomość instrukcji eksploatacji w zakresie wykonywanych czynności,

- czynności związane z uruchamianiem, obsługą w czasie normalnej pracy i zatrzymaniem urządzenia elektroenergetycznego,

- zakresy i częstotliwość wykonywania zapisów ruchowych wskazań aparatury kontrolno-pomiarowej,

- terminy i zakresy przeprowadzania oględzin, przeglądów, remontów oraz prób i pomiarów,

- przekazywanie urządzeń i instalacji elektroenergetycznych na poszczególnych zmianach,

- zakaz uruchamiania lub nakaz zatrzymania pracy urządzeń i instalacji elektroenergetycznych,

- odstawienie urządzeń i instalacji z ruchu.

· Ogólne zasady racjonalnej gospodarki energetycznej:

- znajomość ogólnych zasad wytwarzania, przesyłu, rozdziału i użytkowania energii w zakresie odpowiadającym stanowisku pracy,

- przestrzeganie ustalonych programów i harmonogramów pracy urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych,

- prowadzenie zapisów ruchowych zużycia energii,

- ograniczenie biegu jałowego urządzeń,

- straty sieciowe i ekonomiczne obciążenia urządzeń,

- wykorzystywanie zdolności przesyłowych urządzeń i sieci elektroenergetycznych,

- ogólne zasady gospodarki mocą bierną - poprawa współezynnika mocy.

· Wykonywanie prac kontrolno-pomiarowych i montażowych:

- częstotliwość i zakres wykonywania pomiarów i badań,

- warunki przeprowadzenia prac kontrolno-pomiarowych,

- przygotowanie i przeprowadzenie pomiarów,

- zasady i metody pomiaru podstawowych wielkości elektrycznych oraz pomiarów w zakresie ochrony przeciwporażeniowej,

- zakres i metody wykonywania prac kontrolno-pomiarowych poszczególnych urządzeń sieci i instalacji,

- sporządzanie protokołów z badań oraz ocena wyników pomiarów,

- prace przygotowawcze do prac montażowych,

- zasady wykonywania prac montażowych urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych,

- sprawdzanie i ocena wykonanych prac montażowych.

· Zasady i wymagania bezpieczeństwa pracy i bezpieczeństwa przeciwpożarowego
oraz umiejętności udzielania pierwszej pomocy:

- obowiązki pracowników w zakresie bhp,

- znajomość zagrożeń występujących na stanowisku pracy,

- zasady organizacji bezpiecznej pracy przy urządzeniach elektroenergetycznych

(rodzaj pracy i wydawanie poleceń, zasady przygotowania miejsca pracy),

- narzędzia pracy i sprzęt ochronny; klasyfikacja sprzętu ochronnego, terminy badań i zasady przechowywania,

- zasady uwalniania spod napięcia i udzielania pomocy przedlekarskiej osobom porażonym prądem elektrycznym, metody sztucznego oddychania i pośredni masaż serca,

- wpływ urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych na możliwość powstania pożaru,

- sprzęt przeciwpożarowy i zasady jego stosowania.

· Instrukcje postępowania w razie awarii, pożaru lub innego zagrożenia bezpieczeństwa obsługi lub otoczenia:

- znajomość instrukcji postępowania w razie awarii, pożaru lub innego zagrożenia bezpieczeństwa obsługi i otoczenia,

- sposoby informowania osób kierownictwa oraz instytucji powołanych do usuwania awarii, gaszenia pożaru, itp.,

- znajomość telefonów i systemów alarmowych,

- środki gaśnicze stosowane do likwidacji pożaru urządzeń, sieci i instalacji elektroenergetycznych.

Szczegółowa tematyka egzaminu obejmuje znajomość wymagań określonych w Rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 16 marca 1998 r. w sprawie wymagań kwalifikacyjnych dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci oraz trybu stwierdzania tych kwalifikacji, rodzajów instalacji i urządzeń, przy których eksploatacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji, jednostek organizacyjnych, przy których powołuje się komisje kwalifikacyjne oraz wysokości opłat pobieranych za sprawdzenie kwalifikacji (Dz. U. nr 59 z dnia 15 maja 1998 poz. 377).

Osoba przystępująca do egzaminu kwalifikacyjnego powinna wykazać się znajomością postanowień zawartych w obowiązującej Ustawie z dnia 10.04.1997 r. "Prawo Energetyczne" i rozporządzeń wykonawczych do tej ustawy.

Ponadto znajomością Przepisów Budowy Urządzeń Elektroenergetycznych, Przepisów Eksploatacji Urządzeń Elektroenergetycznych, Norm, Kodeksu Pracy, zarządzeń, poleceń, instrukcji stanowiskowych i zakładowych - wszystko w zakresie określonym " Wnioskiem o sprawdzenie kwalifikacji" - niezależnie od znajomości zasad ratowania porażonych prądem elektrycznym.